Memnu haklar\u0131n iadesi,\u00a0di\u011fer bir deyi\u015fle\u00a0yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n geri verilmesi,\u00a0h\u00fck\u00fcml\u00fc hakk\u0131nda bir cezaya mahkumiyet nedeniyle TCK d\u0131\u015f\u0131ndaki kanunlar\u0131n meydana getirdi\u011fi yasakl\u0131l\u0131klar\u0131 ortadan kald\u0131ran bir ceza hukuku kurumudur.
Y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte bulunan 5237 say\u0131l\u0131 TCK, cezan\u0131n infaz\u0131 ile birlikte ki\u015finin t\u00fcm yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n\u0131 da geri kazanaca\u011f\u0131n\u0131 belirtmektedir. Fakat, TCK d\u0131\u015f\u0131ndaki baz\u0131 \u00f6zel kanunlar h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn mahkumiyet nedeniyle baz\u0131 haklar\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 engelleyen h\u00fck\u00fcmler ta\u015f\u0131maktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin, h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn TCK\u2019ya g\u00f6re cezas\u0131 infaz edildi\u011fi halde; avukatl\u0131k, milletvekilli\u011fi, belediye ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, mali m\u00fc\u015favirlik, devlet memurlu\u011fu gibi meslekleri yapmas\u0131 ilgili mesleklerin \u00f6zel kanunlar\u0131 ile yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. H\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn bu yasakl\u0131l\u0131k halinden kurtulmak i\u00e7in ayr\u0131ca mahkemeye ba\u015fvurarak memnu haklar\u0131n iadesi (yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n geri verilmesi) karar\u0131 almas\u0131 gerekir.
Memnu Haklar\u0131n \u0130adesi (Yasaklanm\u0131\u015f Haklar\u0131n Geri Verilmesi) \u015eartlar\u0131
Memnu haklar\u0131n iadesi\u00a0i\u00e7in birinci \u015fart, mahkum olunan cezan\u0131n infaz edilmesidir. Cezan\u0131n infaz edilmesinden kastedilen h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn cezaevinden ko\u015fullu sal\u0131verilerek tahliye edilmesi de\u011fildir. Ko\u015fullu sal\u0131verilen h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn d\u0131\u015fardaki denetim s\u00fcresini de tamamlayarak ceza mahkemesinin mahkumiyet h\u00fckm\u00fcnde yer alan t\u00fcm ceza s\u00fcresinin infaz edilmesidir
Memnu haklar\u0131n iadesi i\u00e7in ikinci \u015fart, cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131ndan itibaren 3 y\u0131ll\u0131k bir s\u00fcrenin ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Cezan\u0131n infaz\u0131ndan itibaren 3 y\u0131l ge\u00e7memi\u015fse hi\u00e7bir \u015fekilde yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n geri verilmesi talebinde bulunulamaz.
Memnu haklar\u0131n iadesi i\u00e7in \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u015fart, cezan\u0131n infaz\u0131ndan ba\u015flamak ve cezan\u0131n infaz\u0131ndan sonra ge\u00e7irilmesi gereken 3 y\u0131ll\u0131k s\u00fcre de dahil olmak \u00fczere bu s\u00fcre i\u00e7erisinde h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn yeni bir su\u00e7 i\u015flememesi ve ya\u015fam\u0131n\u0131 \u201ciyi halli\u201d olarak s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcne dair mahkemede kanaat olu\u015fturmas\u0131d\u0131r. Uygulamada mahkemeler, h\u00fck\u00fcml\u00fc su\u00e7 i\u015flememi\u015f ve a\u00e7\u0131k\u00e7a bilinen olumsuz bir \u00f6zelli\u011fi yoksa h\u00fck\u00fcml\u00fcy\u00fc \u201ciyi halli\u201d kabul etmektedirler.
Memnu Haklar\u0131n \u0130adesi Karar\u0131 \u0130\u00e7in Yetkili Mahkeme
Memnu haklar\u0131n iadesi karar\u0131, h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131 mahkeme taraf\u0131ndan verilebilir. H\u00fckm\u00fc veren mahkeme, mahkumiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fcn i\u00e7eri\u011fine daha kolay ula\u015fabildi\u011fi i\u00e7in yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n iadesi talebi i\u00e7in en uygun mahkeme as\u0131l h\u00fckm\u00fc veren mahkemedir.
H\u00fck\u00fcml\u00fc, h\u00fckm\u00fc veren mahkeme d\u0131\u015f\u0131nda bir yerde ikamet ediyorsa ikamet etti\u011fi yerde bulunan ve mahkumiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fc veren mahkemeyle ayn\u0131 dereceli bir mahkemeye ba\u015fvurarak memnu haklar\u0131n iadesi talebinde bulunabilir. Hemen belirtelim ki, h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn bu iki mahkemeden herhangi birini tercih etme hakk\u0131 vard\u0131r. Ancak mahkumiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fc veren mahkeme t\u00fcm evraklar yedinde oldu\u011fundan daha kolay karar verebilir.<\/p>\n\n\n\n
Memnu Haklar\u0131n \u0130adesi ve Adli Sicil
Adli Sicil Kanunu\u2019na g\u00f6re memnu haklar\u0131n iadesi karar\u0131 ki\u015finin adli sicil kayd\u0131na ( sab\u0131ka kayd\u0131na ) i\u015flenir. B\u00f6ylece yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n\u0131n geri verilmesi konusunda ki\u015fi hakk\u0131nda verilen yarg\u0131 karar\u0131na ula\u015fmak kolayla\u015f\u0131r.
Memnu haklar\u0131n iadesi karar\u0131\u00a0adli sicil kayd\u0131n\u0131n silinmesi\u00a0karar\u0131 verildi\u011finde kay\u0131tlardan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.
Memnu Haklar\u0131n \u0130adesi Ko\u015fullar\u0131
Memnu haklar\u0131n iadesi talebinde bulunabilmek i\u00e7in, \u00f6ncelikle mahk\u00fbm olunan cezan\u0131n infaz edilmesi gerekir. Cezan\u0131n infaz edilmesinden kastedilen h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn cezaevinden ko\u015fullu sal\u0131verilerek tahliye edilmesi de\u011fildir. Ko\u015fullu sal\u0131verilen h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn d\u0131\u015fardaki denetim s\u00fcresini de tamamlayarak ceza mahkemesinin mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcnde yer alan t\u00fcm ceza s\u00fcresinin infaz edilmesidir. Cezas\u0131 infaz edilen h\u00fck\u00fcml\u00fc yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n geri verilmesi talebinde bulunabilir. Memnu haklar\u0131n iadesi i\u00e7in ikinci \u015fart, cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131ndan itibaren 3 y\u0131ll\u0131k bir s\u00fcrenin ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Cezan\u0131n infaz\u0131ndan itibaren 3 y\u0131l ge\u00e7memi\u015fse yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n geri verilmesine karar verilemeyecektir. Memnu haklar\u0131n iadesine karar verilebilmesi i\u00e7in \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u015fart ise, cezan\u0131n infaz\u0131ndan ba\u015flamak ve cezan\u0131n infaz\u0131ndan sonra ge\u00e7irilmesi gereken 3 y\u0131ll\u0131k s\u00fcre de dahil olmak \u00fczere bu s\u00fcre i\u00e7erisinde h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn yeni bir su\u00e7 i\u015flememesi ve ya\u015fam\u0131n\u0131 \u201ciyi halli\u201d olarak s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcne ili\u015fkin mahkemede kanaat olu\u015fmas\u0131d\u0131r.
Adli Sicil Kayd\u0131n\u0131n Bulunmas\u0131 da Yasaklanm\u0131\u015f Haklara Dahildir
5352 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un 13\/A maddesine g\u00f6re, ister 765 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Ceza Kanunu\u2019ndan, isterse bir yasadan kaynaklans\u0131n, amme hizmetlerinden yasaklanma, memuriyetten mahrumiyet, se\u00e7me veya se\u00e7ilme hakk\u0131ndan yoksun k\u0131l\u0131nma, yasal k\u0131s\u0131tl\u0131l\u0131k alt\u0131nda bulundurulma, babal\u0131k veya kocal\u0131k haklar\u0131ndan mahrumiyet, s\u00fcr\u00fcc\u00fc belgesinin geri al\u0131nmas\u0131, emekli maa\u015f\u0131ndan yoksun k\u0131l\u0131nma, meslek ve sanat\u0131n tatili, i\u015fyerinin kapat\u0131lmas\u0131 ve benzerleri gerek bir mahkumiyet sonucu ve gerekse ceza \u015feklinde h\u00fckmedilen her nevi ehliyetsizliklerin memnu haklar\u0131n iadesi yoluyla bertaraf edilmesine yasal bir engel bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan, an\u0131lan kanun maddesinde a\u00e7\u0131klanan s\u00fcreler ge\u00e7tikten sonra talepte bulunan iyi halli h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn memnu haklar\u0131n iade edildi\u011finin bir kararla tespit edilmesinde zorunluluk bulunmaktad\u0131r.
Memnu haklar\u0131n iadesi karar\u0131,\u00a0ki\u015finin bir\u00e7ok vatanda\u015fl\u0131k hakk\u0131n\u0131 kullanmas\u0131na imkan sa\u011flad\u0131\u011f\u0131ndan h\u00fck\u00fcml\u00fcler i\u00e7in cezan\u0131n infaz\u0131ndan hemen sonra mutlaka al\u0131nmas\u0131 gereken \u00f6nemli bir mahkeme karar\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Memnu haklar\u0131n iadesi,\u00a0di\u011fer bir deyi\u015fle\u00a0yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n geri verilmesi,\u00a0h\u00fck\u00fcml\u00fc hakk\u0131nda bir cezaya mahkumiyet nedeniyle TCK d\u0131\u015f\u0131ndaki kanunlar\u0131n meydana getirdi\u011fi yasakl\u0131l\u0131klar\u0131 ortadan kald\u0131ran bir ceza hukuku kurumudur.Y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte bulunan 5237 say\u0131l\u0131 TCK, cezan\u0131n infaz\u0131 ile birlikte ki\u015finin t\u00fcm yasaklanm\u0131\u015f haklar\u0131n\u0131 da geri kazanaca\u011f\u0131n\u0131 belirtmektedir. Fakat, TCK d\u0131\u015f\u0131ndaki baz\u0131 \u00f6zel kanunlar h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn mahkumiyet nedeniyle baz\u0131 haklar\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 engelleyen h\u00fck\u00fcmler […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-97443","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97443","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97443"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97443\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":97444,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97443\/revisions\/97444"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97443"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97443"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97443"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}