Y\u0131llard\u0131r Van’\u0131n bir\u00e7ok tarihi ve do\u011fal g\u00fczelli\u011fini g\u00f6rm\u00fc\u015f biri olarak, her gidi\u015fimde bu g\u00f6l\u00fcn bende ayr\u0131 bir iz b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemeliyim.
\nG\u00f6l\u00fcn k\u0131y\u0131s\u0131nda durup \u00e7evreyi seyrederken insan sadece do\u011fan\u0131n g\u00fczelli\u011fine bakm\u0131yor. Ayn\u0131 zamanda yakla\u015f\u0131k 2 bin 800 y\u0131l \u00f6ncesinden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fan b\u00fcy\u00fck bir medeniyetin izlerini de g\u00f6r\u00fcyor.
\nBug\u00fcn bir\u00e7ok ki\u015finin sadece bir gezi noktas\u0131 olarak bildi\u011fi Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc, asl\u0131nda Urartular\u0131n suya verdi\u011fi \u00f6nemin en somut \u00f6rneklerinden biridir.
\nO y\u0131llarda ne modern i\u015f makineleri vard\u0131 ne bug\u00fcnk\u00fc teknoloji ne de milyonlarca liral\u0131k yat\u0131r\u0131mlar… Buna ra\u011fmen insanlar suyun k\u0131ymetini biliyor, onu depoluyor, koruyor ve gelece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnerek planlama yap\u0131yordu. \u0130\u015fte Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc de b\u00f6yle bir anlay\u0131\u015f\u0131n eseridir.
\nURARTULAR SUYU Y\u00d6NET\u0130YORDU
\nVan denildi\u011finde akla ilk olarak Van G\u00f6l\u00fc, Van ve Ho\u015fap Kalesi gelir. Ancak Urartular\u0131n b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 en b\u00fcy\u00fck miraslardan biri belki de ta\u015f kaleler de\u011fil, su medeniyetidir.
\nBug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 kullan\u0131lan \u015eamran Kanal\u0131 bunun en \u00f6nemli \u00f6rneklerinden biridir. Y\u00fczy\u0131llara meydan okuyan bu yap\u0131, suyun kilometrelerce uzakl\u0131ktan getirilerek tar\u0131m alanlar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc de ayn\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r.
\nUrartular suyu sadece g\u00fcnl\u00fck ihtiya\u00e7 olarak g\u00f6rm\u00fcyordu. Onlar i\u00e7in su; tar\u0131m, ekonomi, \u00fcretim ve hayat demekti. Bu nedenle suyu korumak ve y\u00f6netmek devlet akl\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131yd\u0131.
\nBug\u00fcn Erek Da\u011f\u0131’n\u0131n eteklerinde sessizce duran Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc asl\u0131nda ge\u00e7mi\u015ften g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fan bir mesaj ta\u015f\u0131maktad\u0131r; \u2018Suyu koruyun.\u2019 \u00c7\u00fcnk\u00fc medeniyetler \u00f6nce suyla kurulur, sonra suyla ya\u015far.
\nSU CENNET\u0130NDE SU TARTI\u015eMASI
\n\u0130\u015fte tam da burada insan\u0131n akl\u0131na baz\u0131 sorular geliyor.
\nYakla\u015f\u0131k 2 bin 800 y\u0131l \u00f6nce suyu depolayan, y\u00f6neten ve gelece\u011fi planlayan bir medeniyetin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Van’da bug\u00fcn su konusunda ne durumday\u0131z?
\nVan, T\u00fcrkiye’nin en zengin su kaynaklar\u0131na sahip illerinden biridir.
\nVan G\u00f6l\u00fc k\u0131y\u0131s\u0131nday\u0131z.
\nDa\u011flar\u0131m\u0131zda say\u0131s\u0131z kaynak bulunuyor.
\nAkarsular\u0131m\u0131z, derelerimiz ve yer alt\u0131 su kaynaklar\u0131m\u0131z var.
\nFakat b\u00fct\u00fcn bu zenginli\u011fe ra\u011fmen bir\u00e7ok vatanda\u015f evinde \u00e7e\u015fmeden akan suyu i\u00e7mek yerine marketlerden ve bakkallardan damacana su almak zorunda kal\u0131yor.
\nElbette bunun teknik sebepleri vard\u0131r. Ar\u0131tma sistemleri, altyap\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve suyun \u00f6zellikleri uzmanlar\u0131n de\u011ferlendirece\u011fi konulard\u0131r. Ancak vatanda\u015f\u0131n hissetti\u011fi ger\u00e7ek ortadad\u0131r. Bu kadar b\u00fcy\u00fck su potansiyeline sahip bir \u015fehirde insanlar i\u00e7me suyu konusunda teredd\u00fct ya\u015f\u0131yorsa, bunun \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir.
\nDiyarbak\u0131r’da, Erzurum’da ve T\u00fcrkiye’nin bir\u00e7ok kentinde insanlar muslu\u011fu a\u00e7\u0131p suyunu i\u00e7ebilirken, Van’da \u00f6nemli bir kesimin i\u00e7me suyu ihtiyac\u0131n\u0131 \u00fccret \u00f6deyerek kar\u015f\u0131lamas\u0131 dikkat \u00e7ekicidir. \u00dcstelik mesele sadece ekonomik boyutla da s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Su ayn\u0131 zamanda sa\u011fl\u0131k meselesidir.
\nVan’da y\u0131llard\u0131r vatanda\u015flar aras\u0131nda i\u00e7me suyunun sertli\u011fi ve y\u00fcksek kire\u00e7 oran\u0131 konu\u015fulmaktad\u0131r. Bir\u00e7ok aile b\u00f6brek ta\u015f\u0131 ve safra ta\u015f\u0131 rahats\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 bu durumla ili\u015fkilendirmektedir. Bu konuda son s\u00f6z\u00fc elbette bilim insanlar\u0131 ve sa\u011fl\u0131k uzmanlar\u0131 s\u00f6yleyecektir. Ancak vatanda\u015f\u0131n bu y\u00f6ndeki kayg\u0131lar\u0131 da g\u00f6rmezden gelinemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc kaliteli i\u00e7me suyu yaln\u0131zca bir hizmet de\u011fil, ayn\u0131 zamanda temel bir ya\u015fam hakk\u0131d\u0131r.
\nBug\u00fcn d\u00fcnya iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini konu\u015fuyor. Kurakl\u0131k tehlikesi her ge\u00e7en y\u0131l daha fazla hissediliyor. Bir\u00e7ok \u00fclke gelecekte ya\u015fanabilecek su krizlerine kar\u015f\u0131 \u015fimdiden planlamalar yap\u0131yor. Tam da bu nedenle Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc’ne bakarken sadece ge\u00e7mi\u015fi de\u011fil, gelece\u011fi de d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekiyor.
\n2 bin 800 y\u0131l \u00f6nce ya\u015fayan insanlar suyu gelece\u011fin meselesi olarak g\u00f6rm\u00fc\u015fse, bizim de gelecek elli y\u0131l\u0131, y\u00fcz y\u0131l\u0131 planlamam\u0131z gerekiyor.Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc sadece bir g\u00f6l de\u011fildir.
\nO g\u00f6l, ge\u00e7mi\u015ften g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fan bir m\u00fchendislik dersidir.
\nO g\u00f6l, bir medeniyetin suya g\u00f6sterdi\u011fi sayg\u0131n\u0131n sembol\u00fcd\u00fcr.
\nVe o g\u00f6l\u00fcn k\u0131y\u0131s\u0131nda dururken insan ister istemez \u015fu soruyu soruyor;
\nBir tarafta 2 bin 800 y\u0131l \u00f6nce suyu depolayan, koruyan ve gelece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar…
\nDi\u011fer tarafta ise b\u00fct\u00fcn su zenginli\u011fine ra\u011fmen h\u00e2l\u00e2 i\u00e7me suyu ve su kalitesini tart\u0131\u015fan bir \u015fehir…
\nAcaba Urartular\u0131n su konusunda bildi\u011fini biz ne kadar hat\u0131rl\u0131yoruz? Belki de Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc’n\u00fcn sessiz sular\u0131nda yank\u0131lanan as\u0131l soru budur.
\nSevgiyle kal\u0131n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde Erek Da\u011f\u0131’n\u0131n arka yamac\u0131nda bulunan Ke\u015fi\u015f G\u00f6l\u00fc’n\u00fc bir kez daha ziyaret etme f\u0131rsat\u0131 buldum.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":114204,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-114202","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/114202","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=114202"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/114202\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":114203,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/114202\/revisions\/114203"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/114204"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=114202"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=114202"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=114202"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}