{"id":111727,"date":"2025-12-22T09:31:38","date_gmt":"2025-12-22T09:31:38","guid":{"rendered":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/?p=111727"},"modified":"2025-12-22T09:31:38","modified_gmt":"2025-12-22T09:31:38","slug":"futbolun-maskesi-dustu-leyla-zana-tribunde-neden-kufurle-anildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/?p=111727","title":{"rendered":"FUTBOLUN MASKES\u0130 D\u00dc\u015eT\u00dc: LEYLA ZANA TR\u0130B\u00dcNDE NEDEN K\u00dcF\u00dcRLE ANILDI?"},"content":{"rendered":"<p>Ne Amedspor vard\u0131 sahada,<br \/>\nNe Diyarbak\u0131r,<br \/>\nNe de K\u00fcrt siyasetine dair g\u00fcncel bir tart\u0131\u015fma\u2026<br \/>\nBuna ra\u011fmen bir futbol trib\u00fcn\u00fcnden Leyla Zana isminin \u00f6zellikle se\u00e7ilmesi, ister istemez \u015fu soruyu g\u00fcndeme getirdi:<br \/>\nDurup dururken mi oldu, yoksa bu bilin\u00e7li bir mesaj m\u0131yd\u0131?<br \/>\n\u00dcstelik T\u00fcrkiye\u2019nin yeniden \u2018bar\u0131\u015f\u2019, \u2018normalle\u015fme\u2019 ve \u2018toplumsal diyalog\u2019 ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131 konu\u015ftu\u011fu bir d\u00f6nemde\u2026<br \/>\nBu nedenle mesele sadece birka\u00e7 kendini bilmez taraftar\u0131n att\u0131\u011f\u0131 sloganlardan ibaret de\u011fildir. Bu olay, ge\u00e7mi\u015ften bug\u00fcne uzanan derin bir zihniyetin ve y\u0131llard\u0131r g\u00f6rmezden gelinen ayr\u0131mc\u0131 dilin son halkas\u0131d\u0131r.<br \/>\nLeyla Zana kimdir, neden bir sembol haline gelmi\u015ftir? Leyla Zana, 1961 y\u0131l\u0131nda Diyarbak\u0131r\u2019\u0131n Silvan il\u00e7esinde do\u011fdu. Hayat\u0131, gen\u00e7 ya\u015flardan itibaren T\u00fcrkiye\u2019nin siyasi ve toplumsal ger\u00e7ekleriyle \u015fekillendi. E\u015fi Mehdi Zana, Diyarbak\u0131r Belediye Ba\u015fkan\u0131yken 12 Eyl\u00fcl Askeri Darbesi sonras\u0131 tutukland\u0131 ve uzun y\u0131llar cezaevinde kald\u0131. Leyla Zana\u2019n\u0131n siyasete y\u00f6nelmesi, bir tercih de\u011fil; zorunlu bir m\u00fccadeleydi.<br \/>\n1991 genel se\u00e7imlerinde Halk\u0131n Emek Partisi (HEP) k\u00f6kenli K\u00fcrt siyaset\u00e7iler, Sosyal Demokrat Halk\u00e7\u0131 Parti (SHP) listelerinden Meclis\u2019e girdi. Leyla Zana da Diyarbak\u0131r\u2019dan y\u00fcksek bir oy oran\u0131yla milletvekili se\u00e7ildi ve T\u00fcrkiye siyasi tarihinde bir ilke imza att\u0131; TBMM\u2019ye giren ilk K\u00fcrt kad\u0131n milletvekili oldu.<br \/>\nAncak as\u0131l k\u0131r\u0131lma noktas\u0131, Meclis\u2019teki yemin t\u00f6reninde ya\u015fand\u0131. Anayasa\u2019da yer alan yemin metnini T\u00fcrk\u00e7e okuduktan sonra K\u00fcrt\u00e7e \u015fu c\u00fcmleyi ekledi: \u2018Min ev sond ji bo gel\u00ea Kurd \u00fb gel\u00ea Tirk xwend.\u2019 (Bu yemini K\u00fcrt ve T\u00fcrk halk\u0131 i\u00e7in okudum.) Bu tek c\u00fcmle, y\u0131llar s\u00fcrecek bir siyasi f\u0131rt\u0131nan\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 oldu.<br \/>\n1994\u2019te Leyla Zana\u2019n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Orhan Do\u011fan, Hatip Dicle ve Selim Sadak\u2019\u0131n dokunulmazl\u0131klar\u0131 kald\u0131r\u0131ld\u0131. Meclis\u2019ten zorla al\u0131narak cezaevine konuldular. Bu isimler 14 y\u0131l boyunca cezaevinde kald\u0131.<br \/>\nLeyla Zana, cezaevindeyken Nobel Bar\u0131\u015f \u00d6d\u00fcl\u00fc\u2019ne aday g\u00f6sterildi, Avrupa Parlamentosu taraf\u0131ndan Sakharov D\u00fc\u015f\u00fcnce \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u00d6d\u00fcl\u00fc\u2019ne lay\u0131k g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Uluslararas\u0131 alanda, demokratik siyaset ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc m\u00fccadelesinin sayg\u0131n bir simgesi haline geldi.<br \/>\nAlt\u0131n\u0131 \u00f6zellikle \u00e7izmek gerekiyor; Leyla Zana\u2019n\u0131n sporla, kul\u00fcplerle, taraftar gruplar\u0131yla hi\u00e7bir ilgisi yoktur. Ama K\u00fcrt siyasetinde ve K\u00fcrt kad\u0131n m\u00fccadelesinde \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sembold\u00fcr. Ve tam da bu y\u00fczden hedef al\u0131nmaktad\u0131r.<br \/>\nBURSASPOR\u2013AMEDSPOR HATTI<br \/>\nBursaspor ile Diyarbak\u0131rspor\/Amedspor aras\u0131nda y\u0131llard\u0131r s\u00fcren gerilim, s\u0131radan bir futbol rekabeti de\u011fildir. Ge\u00e7mi\u015f ma\u00e7larda a\u00e7\u0131lan pankartlar ve at\u0131lan sloganlar bunun a\u00e7\u0131k kan\u0131t\u0131d\u0131r.<br \/>\nFaili me\u00e7hullerin simgesi haline gelen beyaz Toroslar,<br \/>\nFaili me\u00e7hul cinayetlerle an\u0131lan \u2018Ye\u015fil\u2019 kod adl\u0131 Mahmut Y\u0131ld\u0131r\u0131m posterleri,<br \/>\nAmedspor\u2019a y\u00f6nelik \u0131rk\u00e7\u0131, cinsiyet\u00e7i ve a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 tezah\u00fcratlar\u2026<br \/>\nBunlar\u0131n hi\u00e7biri masum de\u011fildir. Hi\u00e7biri \u2018trib\u00fcn psikolojisi\u2019 ile a\u00e7\u0131klanamaz. \u015eimdi Somaspor ma\u00e7\u0131nda Leyla Zana isminin k\u00fcf\u00fcrle an\u0131lmas\u0131 da bu zincirin devam\u0131d\u0131r. Bu kez hedefte bir kul\u00fcp de\u011fil; bir kad\u0131n, bir siyaset\u00e7i ve bir sembol isim vard\u0131r.<br \/>\nBu noktada soru nettir; Baz\u0131 kesimler, \u00f6zellikle \u2018bar\u0131\u015f\u2019 tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yeniden g\u00fcndeme geldi\u011fi bir d\u00f6nemde, bilin\u00e7li olarak toplumu provoke edecek sembolleri mi se\u00e7mektedir? Futbol trib\u00fcnleri, ne yaz\u0131k ki y\u0131llard\u0131r bu t\u00fcr mesajlar\u0131n verildi\u011fi g\u00fcvenli alanlar haline getirilmi\u015ftir.<br \/>\nFEDERASYON\u2019A A\u00c7IK \u00c7A\u011eRI: BU SESS\u0130ZL\u0130K SU\u00c7TUR<br \/>\nBurada art\u0131k top T\u00fcrkiye Futbol Federasyonu\u2019ndad\u0131r. Y\u0131llard\u0131r Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Anadolu tak\u0131mlar\u0131n\u0131n maruz kald\u0131\u011f\u0131 \u0131rk\u00e7\u0131, ayr\u0131mc\u0131 ve a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 s\u00f6ylemler kar\u015f\u0131s\u0131nda sergilenen sessizlik, bug\u00fcn gelinen noktan\u0131n ba\u015fl\u0131ca nedenidir. Diyarbak\u0131rspor\u2019un, Amedspor\u2019un ve b\u00f6lgedeki kul\u00fcplerin deplasmanlarda ya\u015fad\u0131klar\u0131; sadece k\u00fcf\u00fcrle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmam\u0131\u015f, zaman zaman fiziki sald\u0131r\u0131lara ve g\u00fcvenlik zafiyetlerine kadar varm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nFederasyon ise \u00e7o\u011fu zaman ya yetersiz para cezalar\u0131yla yetinmi\u015f ya da bu olaylar\u0131 \u2018m\u00fcnferit\u2019 diyerek ge\u00e7i\u015ftirmi\u015ftir. Oysa tekrar eden bu vakalar art\u0131k m\u00fcnferit de\u011fil, sistematik bir sorundur.<br \/>\nBug\u00fcn Leyla Zana\u2019n\u0131n bir futbol trib\u00fcn\u00fcnde hedef al\u0131nmas\u0131, i\u015fte bu cezas\u0131zl\u0131k politikas\u0131n\u0131n do\u011fal sonucudur. Bu nedenle T\u00fcrkiye Futbol Federasyonu\u2019na a\u00e7\u0131k bir \u00e7a\u011fr\u0131 yapmak zorunludur:<br \/>\n-Irk\u00e7\u0131 ve ayr\u0131mc\u0131 tezah\u00fcratlara s\u0131f\u0131r tolerans uygulanmal\u0131d\u0131r.<br \/>\n-Kul\u00fcpler yaln\u0131zca para cezas\u0131yla de\u011fil, seyircisiz oynama ve puan silme gibi cayd\u0131r\u0131c\u0131 yapt\u0131r\u0131mlarla kar\u015f\u0131la\u015fmal\u0131d\u0131r.<br \/>\n-K\u00fcrt kimli\u011fini, kad\u0131nlar\u0131 ve siyasal sembolleri hedef alan s\u00f6ylemler, ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc de\u011fil nefret su\u00e7u olarak de\u011ferlendirilmelidir.<br \/>\n-Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Anadolu tak\u0131mlar\u0131n\u0131n y\u0131llard\u0131r dile getirdi\u011fi \u015fik\u00e2yetler art\u0131k g\u00f6rmezden gelinmemelidir.<br \/>\n\u00c7\u00fcnk\u00fc bu dil sadece trib\u00fcnleri de\u011fil, toplumsal bar\u0131\u015f\u0131 da zehirlemektedir. Leyla Zana\u2019ya y\u00f6nelik tezah\u00fcrat, bir ki\u015fiye de\u011fil; bir halk\u0131n haf\u0131zas\u0131na, bir kad\u0131n\u0131n m\u00fccadelesine ve birlikte ya\u015fama iradesine y\u00f6neliktir. Buna sessiz kalmak tarafs\u0131zl\u0131k de\u011fil, sorumluluktan ka\u00e7makt\u0131r.<br \/>\nT\u00fcrkiye Futbol Federasyonu, bu nefret dilini durdurmak istiyorsa art\u0131k g\u00f6rmezden gelerek de\u011fil, hesap sorarak hareket etmelidir. Aksi halde bug\u00fcn Leyla Zana hedef olur, yar\u0131n ba\u015fka bir isim, ba\u015fka bir kimlik\u2026<br \/>\nVe o zaman herkes \u015fu soruyla y\u00fczle\u015fir: Bu nefret b\u00fcy\u00fcrken, federasyon neredeydi?<br \/>\nSevgiyle kal\u0131n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz haftalarda TFF 2. Lig K\u0131rm\u0131z\u0131 Grup\u2019ta oynanan Somaspor-Bursaspor kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131, futbolun konu\u015fulmas\u0131 gereken bir ma\u00e7 olmaktan \u00e7\u0131kt\u0131. Sahadaki skorun \u00e7ok \u00f6tesine ge\u00e7en bir olay ya\u015fand\u0131: Bursasporlu baz\u0131 taraftarlar, ma\u00e7la, rakiple ve hatta sporla hi\u00e7bir ilgisi olmayan K\u00fcrt siyaset\u00e7i Leyla Zana\u2019ya y\u00f6nelik k\u00fcf\u00fcrl\u00fc ve a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 tezah\u00fcratlarda bulundu.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":111728,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-111727","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/111727","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=111727"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/111727\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":111729,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/111727\/revisions\/111729"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/111728"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=111727"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=111727"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=111727"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}