{"id":105639,"date":"2025-02-11T08:16:22","date_gmt":"2025-02-11T08:16:22","guid":{"rendered":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/?p=105639"},"modified":"2025-02-11T08:22:18","modified_gmt":"2025-02-11T08:22:18","slug":"deprem-paralari-secim-ekonomisine-kurban-edildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/?p=105639","title":{"rendered":"DEPREM PARALARI SE\u00c7\u0130M EKONOM\u0130S\u0130NE KURBAN ED\u0130LD\u0130\u2026"},"content":{"rendered":"<p>Yani \u00fclkemizin 1\u2019nci derecede deprem ku\u015fa\u011f\u0131nda oldu\u011funu bilmeyenimiz kalmad\u0131. Burada as\u0131l sorgulanmas\u0131 gereken neden bilinmesine ra\u011fmen gere\u011fi yap\u0131lmaz ve her depremin ard\u0131ndan sadece nutuk at\u0131l\u0131r. Toplanan paralar bir dahaki felakette zayiat\u0131n en aza indirilmesi i\u00e7in de\u011fil de ba\u015fka alanlarda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>6 \u015eubat 2023\u2019de 9 saat arayla merkez \u00fcss\u00fc Kahramanmara\u015f&#8217;\u0131n Pazarc\u0131k ve Elbistan il\u00e7eleri olan 7,7 ile 7,6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde ve asr\u0131n felaketi olarak tabir edilen 2 deprem meydana geldi. S\u00f6z konusu depremler Kahramanmara\u015f\u2019\u0131n yan\u0131 s\u0131ra Hatay, Osmaniye, Ad\u0131yaman, Diyarbak\u0131r, \u015eanl\u0131urfa, Gaziantep, Kilis, Adana, Malatya ve Elaz\u0131\u011f&#8217;\u0131 vurdu. Resmi rakamlara g\u00f6re 53 bin 537 ki\u015fi ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi, 107 bin 213 ki\u015fi yaraland\u0131. Ancak ger\u00e7ek rakam\u0131n bunun \u00e7ok \u00fczerinde oldu\u011fu h\u00e2l\u00e2 tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<br \/>\nEskiden ya\u015fanan depremlerde imkanlar s\u0131n\u0131rl\u0131 olsa bile, ac\u0131larda ayr\u0131\u015fma olmaz, dayan\u0131\u015fma elden gelen ne varsa mant\u0131\u011f\u0131yla yap\u0131l\u0131rd\u0131.<br \/>\n\u015eimdi \u00f6yle mi?<br \/>\nMaalesef bu alanda da ac\u0131lar\u0131 ayr\u0131\u015ft\u0131rd\u0131k, yard\u0131mlar\u0131 \u2018Senin\u2019, \u2018Benim\u2019 diye yapt\u0131k. Ac\u0131n\u0131n 2\u2019nci y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalar\u00a0 bunun g\u00f6steriyor. \u00dcstelik kap\u0131da \u0130stanbul\u2019da olas\u0131 bir felaketin senaryolar\u0131n\u0131n konu\u015fuldu\u011fu, bilim insanlar\u0131n\u0131n hi\u00e7bir uyar\u0131s\u0131n\u0131n dikkate al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde\u2026<br \/>\nGe\u00e7en hafta Yer Bilimci Prof. Dr. Naci G\u00f6r\u00fcr, Diyarbak\u0131r\u2019dayd\u0131. \u00a0Prof. Dr. G\u00f6r\u00fcr, seyyahlar gibi dola\u015farak depremi anlatmaya ve gerekli tedbirlerin al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in uyar\u0131lar yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, ancak y\u00f6netici ve medyan\u0131n ilgisinin yok denecek kadar az oldu\u011funu s\u00f6yledi.<br \/>\nDiyarbak\u0131r i\u00e7in Do\u011fu Anadolu fay\u0131ndan \u00e7ok as\u0131l felaket yaratacak fay\u0131n, Bitlis-Zagros\u00a0 oldu\u011funu vurgulad\u0131. Prof. Dr. G\u00f6r\u00fcr,\u20186 \u015eubat&#8217;ta ya\u015fanan deprem tam 5 milyon ton dinamitin ayn\u0131 anda patlamas\u0131na denk bir enerji \u00fcretti. 5 milyon ton TNT&#8217;yi, dinamiti patlat\u0131rs\u0131n\u0131z a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kan enerjiyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Y\u00fczlerce atom bombas\u0131na e\u015f de\u011ferdir. Yer bilimlerinde bir kaide vard\u0131r. \u0130ster inan\u0131n, ister inanmay\u0131n. E\u011fer bana bir itimad\u0131n\u0131z varsa, benim tavsiyem inan\u0131n. O da \u015fu, bir yerde bir deprem olursa, belirli bir zaman sonra ayn\u0131 yerde, ayn\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fckte deprem bir daha olur. Bu kaidedir, kurald\u0131r. Kesin sapmaz\u2019 diyerek \u00f6nemli uyar\u0131da bulundu.<br \/>\nProf. Dr. Naci G\u00f6r\u00fcr, Diyarbak\u0131r\u2019dan birka\u00e7 g\u00fcn sonra olas\u0131 Marmara Depremi konusunda g\u00f6r\u00fc\u015flerini a\u00e7\u0131klad\u0131. Prof. Dr. G\u00f6r\u00fcr, \u0130stanbul&#8217;da 7,5 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde ger\u00e7ekle\u015fmesi beklenen depremin, 4 milyon insan\u0131 \u00f6l\u00fcm tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakaca\u011f\u0131n\u0131 belirterek, \u2018Deprem yakla\u015f\u0131k 2 dakika s\u00fcrecek. En az 100 bin bina \u00e7ok a\u011f\u0131r hasar alacak. \u0130stanbul depremi\u00a0 ekonominin \u00e7\u00f6kmesi anlam\u0131na gelir\u2019 dedi, dedi demesine ama dinleyen mi var. Yine ayn\u0131 terane\u2026<br \/>\n\u00dclkemizde ya\u015fanan 3 y\u0131k\u0131c\u0131 depremi ya\u015fam\u0131\u015f, 1 y\u0131k\u0131c\u0131 depremin sonu\u00e7lar\u0131ndan etkilenmi\u015f biriyim.<br \/>\nBunlardan birincisi; 6 Eyl\u00fcl 1975 tarihinde Diyarbak\u0131r&#8217;\u0131n Lice il\u00e7esinde ya\u015fanan 6,6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki deprem. Bu depremde 2 bin 385 ki\u015fi ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi, 8 bin 149 ki\u015fi yaraland\u0131. \u00d6len ve yaralananlar aras\u0131nda bir\u00e7ok yak\u0131n akrabam da bulunuyordu. O d\u00f6nem depremden etkilenen baz\u0131 akrabalar\u0131m\u0131 Van\u2019a getirmi\u015ftik. Aradan bunca y\u0131l ge\u00e7mesine ra\u011fmen Lice\u2019de halen yaralar tam olarak sar\u0131lmad\u0131, baz\u0131 hak sahipleri konutlar\u0131na kavu\u015famad\u0131.<br \/>\n\u0130kincisi; 24 Kas\u0131m 1976 tarihinde merkez \u00fcss\u00fc o d\u00f6nem Van&#8217;\u0131n Muradiye il\u00e7esine ba\u011fl\u0131 bir belde olan \u00c7ald\u0131ran\u2019da meydana geldi. 7,5 B\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depremde, 3 bin 840 ki\u015fi \u00f6ld\u00fc, 9 bin 232 bina hasar g\u00f6rd\u00fc. 2 bin kilometrekarelik bir alandaki konutlar\u0131n y\u00fczde 80&#8217;i y\u0131k\u0131ld\u0131. Bu deprem sonras\u0131nda herkes gibi bizde aylarca dondurucu so\u011fuklara ra\u011fmen bah\u00e7eye kurdu\u011fumuz \u00e7ad\u0131rda ya\u015fad\u0131k.<br \/>\n\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc; yine Van&#8217;da 23 Ekim ve 9 Kas\u0131m 2011\u2019de ya\u015fanan 7,2 ve 5,6 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depremler. Bu depremlerde 644 ki\u015fi ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi. S\u00f6z konusu depremde, H\u00fcrriyet Gazetesi\u2019nde y\u0131llarca birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m ve \u00fczerimde eme\u011fi olan Sebahattin Y\u0131lmaz ve Diyarbak\u0131r H\u00fcrriyet Gazetesi&#8217;nden\u00a0g\u00f6revli olarak Van\u2019a gelen Cem Emir\u2019i yitirdik. Van&#8217;da ya\u015fayan ailemin s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 ise birlikte ya\u015fad\u0131k.<br \/>\nD\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc ise; aralar\u0131nda Diyarbak\u0131r\u2019\u0131nda bulundu\u011fu ve 11 kenti etkileyen 6 \u015eubat 2023 depremi oldu. Korkun\u00e7 bir geceydi. Kentte 21 bina y\u0131k\u0131ld\u0131, 411 ki\u015fi hayat\u0131n\u0131 kaybetti, 255 ki\u015fi ise yaraland\u0131. 7 bin 665 konut ve 255 k\u00f6y evi y\u0131k\u0131ld\u0131 veya oturulamaz hale geldi. 5 bin 459 a\u011f\u0131r hasarl\u0131 binadan 2 bin 738&#8217;inin y\u0131k\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 tamamland\u0131. Kentin bir\u00e7ok yerinde depremin izleri g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<br \/>\nAradan 2 koca y\u0131l ge\u00e7ti. Eskiden oldu\u011fu gibi \u015fimdiki y\u00f6neticiler de yine bozuk plak gibi yaralar\u0131n en k\u0131sa s\u00fcrede sar\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Kaynak bulunmas\u0131 i\u00e7in ek motorlu ta\u015f\u0131tlar vergisinden har\u00e7lara, kurumlar vergisi d\u00fczenlemesinden akaryak\u0131ta \u00f6zel t\u00fcketim vergisi getirilmesine kadar yap\u0131lan art\u0131\u015flardan 378 milyar lira topland\u0131. Bunlara yurtd\u0131\u015f\u0131 ve yurti\u00e7i yard\u0131mlar\u0131n\u0131 da ekledi\u011fimiz de b\u00fcy\u00fck bir miktar ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<br \/>\nPeki, bu kadar para nereye gitti?<br \/>\nSorumlunca cevap yok.<br \/>\n\u00c7ok zorlay\u0131nca paralar\u0131n bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ba\u015fka yat\u0131r\u0131mlara kayd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylendi.<br \/>\n14 May\u0131s 2023 genel, 31 Mart 2024 yerel se\u00e7imlerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcnce paralar\u0131n se\u00e7im ekonomisine kurban gitti\u011fini g\u00f6rebiliriz.<br \/>\nMadem 1\u2019nci derecede deprem b\u00f6lgesindeyiz, madem bilim insanlar\u0131 s\u00fcrekli uyar\u0131yor. Biran \u00f6nce akl\u0131m\u0131z\u0131 ba\u015f\u0131m\u0131za al\u0131p t\u00fcm \u00e7eki\u015fmeleri bir tarafa b\u0131rakarak, en b\u00fcy\u00fck depremleri bile neredeyse hasars\u0131z atlatan \u00fclkeleri \u00f6rnek almal\u0131y\u0131z.<br \/>\nDepremzedeye \u00e7ad\u0131r satmamal\u0131y\u0131z.<br \/>\nYard\u0131m kolilerinde siyasi parti logosu kullanmamal\u0131y\u0131z.<br \/>\nKoordinasyonu iyi sa\u011flamal\u0131y\u0131z.<br \/>\n\u0130mar aflar\u0131 ile birilerine rant sa\u011flamamal\u0131y\u0131z.<br \/>\nYap\u0131 rezervlerini iyi de\u011ferlendirmeliyiz.<br \/>\nBilim insanlar\u0131n\u0131n uyar\u0131lar\u0131n\u0131 dikkate almal\u0131y\u0131z.<br \/>\nOkullarda do\u011fal afetler ve korunma yollar\u0131 ile ilgili dersler vermeliyiz.<br \/>\nBunun i\u00e7inde yurtta\u015f\u0131n her y\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fcnde \u2018Unutmad\u0131k\u2019, \u2018Unutturmayaca\u011f\u0131z\u2019 payla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 bir tarafa b\u0131rak\u0131p ger\u00e7ekten bask\u0131 unsuru olmas\u0131 laz\u0131m.<br \/>\n\u0130\u015fte o zaman g\u00f6revimizi yapm\u0131\u015f olur, gelecek nesillere ya\u015fanabilir bir \u00fclke b\u0131rak\u0131r\u0131z.<br \/>\nSevgiyle kal\u0131n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Veriler \u00fclkemizde 100 y\u0131lda 4,9 ve \u00fczeri 128 depremin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu depremlerde 83 bin 818 ki\u015finin ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[24],"tags":[],"class_list":["post-105639","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/105639","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=105639"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/105639\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":105643,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/105639\/revisions\/105643"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=105639"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=105639"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mardinhaberyolu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=105639"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}